Муу үг модон улаатай гэдэг. Борхүүгийн Дэлгэрсайханыг хууль хүчнийхэнтэй сүлбээтэй, нягт ойр гэдгийг нийгэм мэдэх. Нийслэлийн прокуророор нэг “шар” нөхрийг тавиулаад, мөнөөх нь эрх ашгийн зөрчилтэй ажиллаад, сүүлдээ яллагдагч болоод, торгуулаад тойргоос гарч одов гэж ярилцацгаасан. Тэр худалгүй. Дорноговиос хоёр сонгогдсон, “Дорнын говь”-ийн Дэлгэрсайхан уул чадлаараа муугүй бизнесмэн бололтой байдаг. Муу биш болоод л, хууль хүчнийхнээс эхлээд “шангаа” хүртсэн байх аа даа. Том прокурор мань хүнийг “тонолоо”, дээрэмдлээ л гэж нэг хэсэг мэдээлэлд ойр хэсэг шуугисан.
Б.Дэлгэрсайхан зарга заальхай хийж яваа харагдаагүй. Тордайн Ганболд бол үзээд байх шиг байдаг. Т.Ганболд шиг үзэхгүй байгааг нь сайн гэх үү, муу гэх үү, нийгэм шүүнэ биз. Хууль бустай эвлэрч болохгүй, өөрөө хууль бус л биш бол хууль бустай үзэх л хэрэгтэй.
Борхүүгийн Дэлгэрсайхан юмыг жаахан цараатай хараад байна уу даа гэж ажиглагддаг. Их хурал дээр цөөн дуугарах юм. Дуугарахдаа дориун дуугарчихаж байгаа харагддаг. Зарчмын чигтэй. Эдийн засгийн агуулга шингээмэл зүйлийг хэлж яриад байх шиг байдаг. Уурхай ажиллуулж, өртөө вокзал нээгээд, төмөр зам тавьж чаддаг хүний л үг л дээ.
Сэлэнгэ чигт түүний үндсэн уурхай байгаа байх. Уурхайгаа овоо ажиллуулж, жаахан юмтай болоод “оролдуулж” эхэлсэн байх. Ингээд улс төр рүү орохоос аргагүй болсон байх. “Сууж” ч үзсэн байх. Энэ нийгэмдээ юм хийгээд эргээд боорлуулж, эдүгээ эрх баригчдын нэг болсон товариш л даа. Хөрөнгө оруулалт татах, олох, бүтээн байгуулалт хийхийг муугүй мэдсэн толгой байх.
Энэ утгаараа энэ цэнтэй толгой. Гэхдээ энэ үүргээ хууль тогтоох байгууллагад сонгогдсоор тийм бодьтой хийж чадав уу даа. Хийж чадав уу даа гэдгийг нийтийн эрх ашгийн үүднээс хэлж байна. Өөрийн бизнесүүд лут явааг бүгд мэдээд байна. Нэгэнт эрх барьсан, эрхээ авсан хойно улс орондоо хэрэгтэй, том ажилламаар байгаа юм.
Тэртээ тэргүй МАН-ынхан бүгд давхар дээлтэн, төгөлдөр эрх мэдэлтүүд болсон. Борхүүгийн Дэлгэрсайханд Уул уурхайн юм уу, Хөдөө аж ахуйн сайдыг өгчихвөл эдүгээгийн хоёр сайд шиг би мөнгөө юунд зарахаа мэдье, үхэр ээмэгжүүлэх сонгодог ажил гэж байгаа нөхдөөс арай л дөмөг хиймээр ойлгогддог.
Мөнгө болоод нүдний ялгаа арилсан байх, Б.Дэлгэрсайханы. Байнгын хороон дарга ч хийхгүй юм. Энэ хэрээрээ олигтой шийдвэр, гүйцэтгэлийг төрийн түшээгийн хувиар Б.Дэлгэрсайхан үзүүлэхгүй байна. Том байна. Гүйцсэн хүний шинж л дээ. Муугаар хэлбэл би л болж байна гэх байдлаар биеэ оторлоод байх шиг. Гэхдээ одоо Борхүүгийн Дэлгэрсайхан гишүүн минь төрийнхөө, түмнийхээ төлөө “жижигрээд”, биеэ оторлолгүй Байнгын хороон дарга, сайд ч юм уу болоод Монголын эдийн засгийг өөд нь татаад өгөөч ээ.
Дорноговиор, эх орноор дүүрэн байгаа малынхаа түүхий эдийг боловсруулах үйлдвэр, түүхий хүдэр зөөхгүй валют болох бүх арга чаргыг эрэлхийлээч ээ, гишүүн ээ. Ногоон мөнгө ямар хэрэгтэйг, хөгжил ямар хэрэгтэйг та өөрөө төгс мэдэж байгаа. Дорноговийг тордоод гишүүн болоод байж болно. Өөрийгөө тордоод “овойгоод” байж болно. Хүмүүс өөр рүү тань ялдам хараад, баян хүн гурван төрд нүүртэйн үлгэрээр яваад байж болно.
Эх орон чинь сүйдээд, туйлдаад байна. Энэ ард түмэн чинь зовж байна. Та үүн дээр бодлоготой ажиллах хэрэгтэй. Төрийн ордноор дүүрэн шуналтнуудаас арай эрт нүдний чинь хужир арилсан хүн шиг харагддаг та.
Гангийн үйлдвэрийн төсөл өөр дээр чинь бий дуулддаг, буруу сонсоогүй бол. Гангийн үйлдвэрийг ярайтал босгоод, энэ ордноор дүүрэн байгаа худлаа ярьсан, хулгай хийсэн нөхдөөс илүү гэдгээ харуулаач ээ, Борхүүгийн Дэлгэрсайхан гишүүн ээ.
Төмөр замын бүтээн байгуулалтын ажлууд дээр өөрөө яваад байгаа харагддаг. Тал зассан сайдууд тойрч ялдамшаад байгаа зургууд энд тэндгүй л байна. Тэр сайдуудаар тэгж тойруулж, довны овгор шиг битгий бай. Улс орондоо үнэхээр хэрэгтэй зүйлийг хууль тогтоох дээрээ үлгэрлээд, үйлдэл, ажил хэрэгч, бизнесмэнч байдлаараа хол тасраад Зэс хайлуулах үйлдвэр, ховор метал боловруулах үйлдвэрийн технологи, инновацийг оруулаад ирээд барьчих аа, Дэлгэрсайхан гишүүн ээ.
Хувийн амьдрал хамаа алга. Үүнийг бичих хэрэггүй. Хувийн амьдралаараа ч та далай шиг өргөн агуулгатай хүн байна билээ. Монголд илүү олон тэжээгдэх, тэжээх ёстой амьдралын баталгаажих түвшин доогуур иргэд байна.
Иргэн бүрийг эх оронтой, эдийн засагтай улсын эрх зорго бүхий иргэн байлгахын төлөө Борхүүгийн Дэлгэрсайхан та Дорноговиор үл хязгаарлагдаж, дэлхэж ажиглагтун.
Ард түмэн, юм мэдэх хүмүүс өөрийг чинь тэгж “үнэлэх” юм аа.
З.БАЯРАА
Амлалт.мн
