Монгол, Солонгосын Засгийн газар хооронд байгуулсан гэрээний хүрээнд баригдах орон сууцны төслийн ажил зогсохдоо тулжээ. Улаанбаатар хот жилээс жилд өргөжин тэлж, Засаг төр, Нийслэлийн Засаг даргын зүгээс гэр хорооллыг бууруулж, орон сууцжуулах хөтөлбөрийг амжилттай хэрэгжүүлж эхлээд явж байна.
Энэ бодлогын хүрээнд Монгол Улсын Засгийн газар, Солонгос Улсын Засгийн газар хамтран Солонгосын Экзем банкны хөнгөлөлттэй зээлээр Сонгинохайрхан дүүргийн Баянголын аманд 2007 айлын орон сууцны барилгын тендерийг зарлаж, тус тендерт Солонгос улсын барилга угсаралтын Илсон констрашн компани шалгарч, Монгол дах гүйцэтгэгч компаниараа үндэсний барилгын Сүмбэр цамхаг компанийг сонгон өнгөрөгч 3 сараас эхлэн барилгын ажлаа эхлүүлсэн байдаг.
Эл төслийн ажлыг Сүмбэр цамхаг компани туслан гүйцэтгэгч нарийн оролцоотойгоор өнгөрсөн 7 сарын хугацаанд 37 орчим хувийн гүйцэтгэлтэй ажилласан ч хийсэн ажил, гүйцэтгэлийнхээ зардлыг бүтэн авч чадаагүйн зэрэгцээ, тус компаниас Илсон констрашн компанийн захирал Биг Ун Хюн нь эргүүлж өгөхөөр тохиролцож 5 орчим сая ам.доллар зээлж авсан хэрнээ түүнийгээ эргүүлэн өгөөгүй, мөн гүйцэтгэлийн зардлыг үргэлж танаж өгсөн зэргээс болж Сүмбэр цамхаг компани болон тус төсөлд бүтээц нийлүүлсэн компаниуд гаргасан зардлаа авч чадахгүйд хүрсэн байна.
Гэтэл Илсон констрашин компанийн удирдлага болох Биг Ун Хюн захирал нь Нийслэлийн Засаг дарга Х.Нямбаатар болон Солонгос улсын Экзим банкны удирдлагуудад буруу ташаа мэдээлэл өгч, Сүмбэр цамхаг компани ажлаа хийж чадахгүй байгаа зэргээр мэдээлсний улмаас өнөөдөр Нийслэлийн бүтээн байгуулалтанд оролцон, төслийн гүйцэтгэлийн зардлаа давуулан өөрийн нөөц бололцоого дайчлан гаргаж, илүү зардал гаргасан, барилгын бүтээн байгуулалтын ажлыг тасралтгүй явуулж ирсэн атлаа Сүмбэр цамхаг компани буруутан мэт нийгэмд “харагдаж”, эдийн засгийн хохирол хүлээж, төслийн ажил зогсоход хүрсэн байна.
Зүй нь бол Хотын дарга Х.Нямбаатар төслийн газар дээр очиж ажиллахдаа, гарц шийдэл олж, Монгол компанийн үйл ажиллагааг дэмжихийн оронд Солонгосын компанийг дэмжиж байгаа мэт хандлага гаргасан нь тэрбээр Монгол, Солонгос хоёр улсын төслийг урагшуулах сонирхолтой байна уу, эсвэл ухраах хүсэлтэй байна уу гэж бодоход хүргэсэн.
Асуудлыг нягтлан үзвэл Илсон конскрашн компанийн захирал Биг Ун Хюн нь анхаасаа Сүмбэр цамхаг компаниар тодорхой хувийн ажил гүйцэтгүүлж байгаад төслөөс гаргах, өөр барилгын гүйцэтгэгч компаниар үргэлжлүүлэн гүйцэтгүүлэхийг зорьж байсан, мөн Сүмбэр цамхаг компаниас “эргүүлэн өгнө” хэмээн авсан 5 сая гаруй ам доллараа буцааж өгөхгүй булзах бодлоготой байсан бололтой.
Түүгээр зогсохгүй энэ төслөөс “олж авсан” 5 орчим сая ам долларыг өөр төсөлд оруулж, улс дамжуулан мөнгө угаах гэмт хэрэг үйлдсэн байж болзошгүй нөхцөл байдал ч ажиглагдсан гэх бөгөөд үүнийг хууль хяналтын байгууллага шалгана бизээ. Цаашлаад Илсон констрашн компани өөрөө тендерт шалгарч хийх ёстой байсан ажлаа хийгээгүй, тендерт заасан нэгч тоног төхөөрөмжийг Солонгос улсаас авч ирээгүй атлаа Төслийн ерөнхий захиалагч НЗДТГ, хөрөнгө гаргасан Солонгос улсын Экзим банкинд, төслийн гол гүйцэтгэгч монголын компани болох Сүмбэр цамхаг компанийн тайлан мэдээллийг өөрийн болгож өөрчлөн дамжуулан тайлагнаж, гүйцэтгэлийн мөнгөө гаргуулан авдаг байсан атлаа, үргэлж Сүмбэр цамхаг компанийн гүйцэтгэлийн зардлыг хясан боогдуулах замаар дутуу олгож, дундаас нь завшиж ирсэн байж болзошгүй нөхцөл байдал нь Эрүүгийн хуульд заасан залилан мэхлэх гэмт хэргийн шинжтэй үйлдэл гэж үзэхэд хүрсэн байна.
Эдгээр нөхцөл байдал үүссэний улмаас Баянголын аманд баригдаж буй 2007 айлын орон сууцны барилгын ажлын гол гүйцэтгэгч Сүмбэр цамхаг компани Солонгосын Илсон констрашн компанийн захирал Биг Ун Хюныг хууль хяналтын байгууллагад шалгуулахаар хандаж байгаа гэнэ.
Ямартай ч нийслэлийн өдрөөр нийслэлд хотод Монгол, Солонгос хоёр улсын Засгийн Газар хоорондын хэлэлцээр, Солонгосын Экзим банкны хөнгөлөлттэй зээлээр баригдаж буй орон сууцны томоохон төсөл Солонгос удирдлагуудынх нь “залилан мэхлэх” үйл ажиллагааны нь улмаас таг зогсож, хууль хяналтын байгууллагаар шалгагдахдаа тулчихаад байгаа нь энэ аж.
Монгол улсын Засгийн газартай хамтран явуулж байсан улс хоорондын төслүүдийн үйл ажиллагаа гадаадын хөрөнгө оруулагч, гүйцэтгэгчийн буруутай үйлдлээс болж хэрэгжилтийн явцдаа унасан төслүүд шиг болгохгүйн тулд Ерөнхий сайд Г.Занданшатар, Хот байгуулалт, орон сууцжуулалтын сайд Э.Бат-Амгалан, Хотын дарга Х.Нямбаатар та бүхэн анхаарлаа хандуулна гэдэгт итгэж байна.
Хамгийн гол нь энэ төслийн цаана Солонгосын Экзим банкинд урт хугацаанд зээл төлөгч нь Монгол Улсын иргэд, татвар төлөгчид бөгөөд эл төслийг амжилттай хэрэгжүүлснээр нийслэл хотын 2000 гаруй айл өрх орон сууцанд орох боломж нээгдэнэ гэдгийг та бид санах нь чухал юм.
Эх сурвалж: Өдрийн сонин /2025.10.30 - №200,7812/
