Хишгээгийн Нямбаатар, Борхүүгийн Дэлгэрсайхан хоёр метро барина гэлээ. Хорин найман он гэхэд иргэд зорчино оо гээд хэлчхэж. Дагуулаад Эрдэнийн Бат-Үүлийн 2017 онд метрожчихно гэж байсныг гаргаад сануулж байна, нийгэм. Юун арван долоон он, хорин дөрвөн он болох гэж байхад Э.Бат-Үүлийн метро Бат-Үүлдээ л байгаа юм шиг байна. Манай улсын хөгжлийн, ажил хэргийн байдал ийм л байна.
Төр өөрөө амласанаа ер биелүүлэхгүй байна гэж “амлалт.мн” байнга хэлж байгаа. Сануулж байгаа. Үнэнээс үнэн гэвэл үүн шиг үнэн алга.
Төрийн эрх дээд байгууллага нь хүртэл хулхидаад, худлаа байгаад байхаар яаж өөдөлж дэвжих юм бэ. Архангай аймаг одоо хоёрын хоёр гишүүн нь хууль тогтоохын тогооноос хальж одсон. Төлөөлүүлэгч ард түмэн УИХ-д бүх агуулгаар эрх ашиг үгүйрсэн сууна. Ингэж болохгүй биз дээ, ард түмээн.
УИХ одоо УИХ шиг баймаар байна л даа. Хулхидаад, хулгайч нохойн авир үзүүлээд байх юм. Өнгөрөгч хаврын чуулганаар Сонгуулийн хууль, Улс төрийн намуудын хуульд уг нь овоо дэвшил гаргаж, нийгмийн захиалгад нийцүүлсэн. Холимог тогтолцоог харьцангуй биежүүлж, жендерийг өндийлгөн, хүйсийн квотыг гуч хүртэлх хувьд нэмэгдүүлж, пропорциональ хэсэгт хүйсийг сөөлжүүлэн нэр дэвшүүлэх зэрэг дэвшлүүдийг хуульчилсан.
Ингэхдээ орон нутагт Сонгуулийн хуульд яг энэ байдлаар үйлчлэх, бүх хуулиа ингэж нийцүүлэхээр ойлгогдсон. Нийгэм ч таатай хүлээн авч, хаана хаана эерүү уур амьсгал бүрдэж эхэлсэн юмсан. Гэвч, эдүгээ байдал бишдээд эхэлжээ дээ, Г. Занданшатар дарга аа, Д.Тогтохсүрэн, О. Цогтгэрэл ээ, Т.Доржханд аа. Та бүхэн аравдугаар сард Сонгуулийн хуулиа баталчих ёстой байсан. Чуулган 5-нд эхэлж байгаа учраас амжихгүй нь гээд сонгуулиас жилийн өмнө гэдгээ зургаан сарын өмнө болгохоор төслөө оруулж ирсэн. Үүнийг шат дарааллын дагуу хэлэлцэж батлаад яг ёсчлох дээрээ ирчихсэн байсан шүү дээ.
Нэг үгээр хэлбэл, сонгууль болохоос нэг жилийн өмнө хууль бэлэн болох байсныгаа зургаан сар болгож, энэ хугацаад хэлэлцэн даацтай хууль гаргах ёстой байсан хүмүүс ёсчлох гэж байснаа “мартаад”, одоо цаггүй болсон, өөр ямар ямар ч шалтгаан гарч ирсэн юм, санаанд нь орцгоосон юм, ирэх онд Орон нутгийн сонгуулийг хуучнаар нь, балрын хуулиар явуулах оролдлого, санаархлыг бодитой гаргаж байгаад чинь нийгэм бухимдаж эхэллээ.
Иргэний нийгмийн байгууллагууд энэ ухралтыг чинь огт хүлээж авшгүй нь. Төрийн хамгийн чухал орон зай, хамгийн ширхэгийн шийдвэр гаргаж, улс, ард иргэдэд үйлчлэх учиртай удирдлагын сонгуулийг ингэж орхигдсон хууль, эрх зүйгээр хийхийг санаархан, нийгмийн захиалга, ард түмний эрх ашгийг огоорч байгаатай тань эвлэрэх үндэслэл огт байхгүйг нийгмээрээ эсэргүүцэх өдрүүд ирж байна. Ингэх хэрэг байгаа юм уу.
Амласанаа, ажил хэрэг болгосноо гүйцэлдүүл, спикер Гомбожавын Занданшатар, улс төрийн намуудын дарга нар аа. Та нар нийгэм, ард түмнийхээ хүсэл зоригийн эсрэг байж хэрхэвч таарахгүй. Ингээд байхаар тань улс орон урагшлахгүй нүхэн жорлонгоо тойроод байгаа биз дээ. Төрийн ордон нүхэн жорлонгоос ердөө мянган метрийн зайд байна.
Б.БАЯР
