Засаглалыг хянах хамгийн чухал, тулгуур шаардлага нь ил тод байдал. Ил тод байдал хангалтгүй тохиолдолд иргэд хэчнээн хянах гэж оролдсон ч үр дүнд хүрэхгүй. Мэдээлэл авах сувгууд нь хязгаарлагдмал учраас тэр. Жишээ нь, ЖДҮХС-гаас хэн зээл авсан талаарх мэдээлэл хэзээ ил болсон бэ. Тус сангаас зээл авсан иргэдийн нэрсийг ил болгосон цагт л энэ хэрэг нийтэд дэлгэгдсэн. Хэрэв анхнаасаа ил байсан бол тэгж хулгай хийх боломж гарахгүй. Нөгөө талаас хулгай хийх зорилгоор тэр мэдээллийг нууц байлгадаг гэж хардаж болохоор. Гэмт хэрэг үйлдэж байгаа хүн олны нүдэн дээр хамаг зүйлээ дэлгэхгүй. Цөөн гэрчтэйгээр, ямар нэгэн дарамт шахалтын аргаар хулгай хийгээд байх шиг. Эсвэл мөнгөөр ч юм уу. Тиймээс ингэж хулгай хийж чадахааргүй хэмжээнд буюу олон гэрчтэй, иргэдийн хяналттай байх ёстой гэх үүднээс уг төслийг 2020 оноос "Цогц Хөгжлийн Үндэсний Төв" хэрэгжүүлж эхэлжээ. WWW.UIH.MN-нь төлөөллийн хариуцлагыг дээшлүүлэх, иргэдийн хяналтыг дэмжих зорилготой хараат бус, ашгийн бус талбар юм.
“Цогц хөгжлийн үндэсний төв” төрийн бус байгууллагын гүйцэтгэх захирал, судлаач М.Энхбадрал: “Таксины жолооч 1000 төгрөг илүү нэхэхэд л бид маш их бухимддаг. Яагаад гэвэл тэр мөнгө бидний халааснаас шууд гардаг. Гэтэл улсын төсвийн хэдэн их наяд төгрөгийн хулгайн асуудал яригдаж байхад иргэд яагаад тоохгүй байна вэ. Бидний бодит боломжоос алдагдаж буй мөнгө гэдгийг ерөөсөө анзаарахгүй байна. Парламентын ил тод байдлыг хангах чиглэлээр сүүлийн гурван жилд ажиллалаа. Жишээлбэл, хуулийг эцэслэн батлахад гишүүдийн хэн нь дэмжиж, татгалзсан талаарх мэдээллийг ил болгохыг УИХ- ын Тамгын газраас хүссэн. Дөрвөн удаа хүсэлт, хоёр удаа гомдол хүргүүллээ. Харамсалтай нь, өнөөдрийг хүртэл энэ мэдээлэл ил тод болоогүй хэвээр. Бид өөрсдийнхөө сонгосон төлөөлөгчийг хууль батлахад ямар санал өгсөн бэ гэдгийг мэдэх эрхтэй. Энэ эрх өнөөдөр Монгол Улсад хүчин төгөлдөр хэрэгжиж байгаа хуулиудаар баталгаажсан. Гэтэл хуулийг биелүүлэхгүй байна” гэлээ.
